Bir evin ilanı, satın alma kararını vermek için yeterli değil. Tapuda neyi aldığınız, binanın kullanım durumu ve yıllık giderler fotoğraflardan anlaşılmaz. Ev bakarken gözden kaçırmamanız gereken yedi konu var.
1. Bahçeli ev alırken toprağı hesaba katmamak
Bahçeli bir evde binayla arsanın mülkiyetini ayrı kontrol edin. Türk alıcılar için doğrudan arsa ediniminde kısıtlamalar var; şirket üzerinden alım da her arazi için çözüm değil. Özellikle tarım arazisinde, kapora ödemeden önce alıcının ve şirket ortaklarının durumunu avukata inceletin.
Toprak kuralını ve şirket sürecini Türk Vatandaşları Rehberi'nde ayrıntılı anlattık.
2. Tapuyu kontrol ettirmeden ilerlemek
Tapu incelemesi, mülkiyet zincirini ve kayıtlı ipotek, haciz gibi yükleri araştırmak için gerekli. Fakat bütün borçlar ve uyuşmazlıklar tek bir sicil belgesinde görünmez. Aidat ve fatura borçlarını, miras belgelerini ve varsa devam eden uyuşmazlıkları ayrıca araştırın; yalnızca satıcının beyanıyla ilerlemeyin.
3. Binanın kullanım belgesini sormamak
Yeni veya yarım kalmış bir binada hangi kullanım belgesinin gerektiğini sorun. Bulgaristan'da I–III. kategori yapılar için kullanım izni, IV–V. kategori yapılar için işletmeye alma belgesi düzenlenir; piyasada bunların hepsine "Akt 16" denmesi doğru değil. Belgenin binaya ve satın aldığınız bölüme uygunluğunu kontrol ettirin. "Yakında çıkacak" sözü, yazılı olsa bile verilmiş bir kullanım belgesinin yerini tutmaz.
4. Site aidatlarını hesaba katmamak
Özellikle sahil sitelerinde dikkat edilmesi gereken bir konu. Havuzu, güvenliği ve bahçesi olan bir sitede yıllık aidat beklediğinizden yüksek çıkabiliyor ve siteyi kullanmadığınız zamanlarda da ödemeniz gerekiyor; yılda birkaç hafta kalacağınız bir yazlık için bu ciddi bir maliyet demek. Aidatın ne kadar olduğunu ve neleri kapsadığını satın almadan önce yazılı olarak isteyin.
5. Tadilat maliyetini küçümsemek
Çatı, nem, elektrik tesisatı ve ısıtma sorunları satın alma bütçesini değiştirebilir. Evi bir uzmana gösterin; hangi işlerin zorunlu olduğunu, hangilerinin bekleyebileceğini ayırın. Malzeme, işçilik ve beklenmeyen işler için pay içeren yazılı bir bütçe olmadan yalnızca düşük ilan fiyatına bakarak karar vermeyin.
6. Fotoğraflara güvenip yerinde görmemek
Fotoğraflar sokağın gürültüsünü, rutubet kokusunu veya markete yürüyüş yolunu göstermeyebilir. Gelemiyorsanız görüntülü gezide yalnızca odaları değil, bina girişini ve çevreyi de görmeyi isteyin. Video ilk eleme için faydalı; yerinde teknik incelemenin yerine geçmez.
7. Sadece fiyata bakmak
En ucuz ev her zaman en iyi yatırım değil. Kiraya verecekseniz o bölgede talep var mı, satmak isterseniz alıcı bulunur mu, bölge gelişiyor mu yoksa boşalıyor mu — bunları da düşünmek gerekiyor. Nüfusu azalan bir köyde çok ucuz ev bulabilirsiniz, ama satmak istediğinizde aynı sorunu bu kez siz yaşarsınız.
Bir ilanı değerlendirirken
Beğendiğiniz ilanın numarasını ve evi nasıl kullanacağınızı bize yazın. Tapu ve arsa durumunu, kullanım belgesini ve aidat bilgisini inceleyelim; tadilat gerekiyorsa ayrıca değerlendirelim. Belgeleri eksik olan bir yerde, eksiklerin nasıl ve ne zaman giderileceği belli olmadan ödeme yapmayın.
